
Horoscope vs. Birth Chart
Horoscope เป็นการทำนายดวงชะตาของคนกลุ่มใหญ่ ไม่เจาะจงที่ใครคนใดคนหนึ่ง บนพื้นฐานของ Sun Sign เปรียบเสมือน พยากรณ์อากาศของราศีเกิด
Birth Chart หรือ Natal Chart คือดวงกำเนิด เป็นดวงชะตาเจาะจงของผู้ใดผู้หนึ่ง ซึ่งระบุตำแหน่งของดาวต่าง ๆ จุดคำนวณ และเส้นมุมหลัก ตามวันเวลาสถานที่เกิด
Horoscope เป็นการทำนายทั่วไปที่มีหลายลักษณะเช่นการทำนายแบบใช้จักรวงล้อ 12 ราศี หรือแบบอื่น ๆ ซึ่งดวงกำเนิดก็เป็นลักษณะหนึ่งในนั้น
Synastry vs. Love Compatibility
Synastry ไม่ได้หมายถึงการดูดวงสมพงษ์ของความรัก แต่เป็นลักษณะของ chart ที่ประกบกัน 2 charts เพื่อวิเคราะห์ความสัมพันธ์ของดวงดาว เรือน เส้นมุมหลัก ของทั้ง 2 ดวง
Synastry ถูกเชื่อมโยงกับการดูดวงสมพงษ์ของความรัก เพราะมีการใช้ลักษณะดวงดังกล่าวกับการทำนายความรักเป็นส่วนใหญ่ แต่แท้ที่จริงแล้ว สามารถใช้ได้ในหลายกรณี เช่น การย้ายประเทศ โดยทาบพลังของเจ้าชะตากับดวงกำเนิดของประเทศนั้น ๆ หรือในโหราศาสตร์การเมือง มีการทำนายดวงชะตาผู้นำประเทศโดยการทาบดวงกำเนิดของผู้นำกับดวงกำเนิดของประเทศนั้น เป็นต้น
Lunar Apogee vs. Black Moon Lilith
Lunar Apogee คือการทำมุมไกลที่สุดของดาวจันทร์กับโลก เป็นคำศัพท์ทางดาราศาสตร์
Black Moon Lilith ก็คือ Lunar Apogee นั่นเอง เพียงแต่เป็นคำศัพท์ทางโหราศาสตร์ เพราะนักโหราศาสตร์มักชอบเรียกชื่อสิ่งต่าง ๆ บนท้องฟ้า ในลักษณะที่เป็นตำนานหรือ mythology โดยการเปรียบเทียบจุดไกลสุดนั้นเหมือนสิ่งซ่อนเร้น เป็นเงาดำของดวงจันทร์
ข้อน่าสังเกตคือในดวงกำเนิดของทุกคนจะมี Black Moon Lilith อยู่ ซึ่งจุดดังกล่าวเป็นจุดคำนวณ ไม่ใช่ระยะไกลที่สุดจริง (ดาวจันทร์ไม่ได้อยู่ไกลที่สุดจากโลกทุกวัน) ซึ่งต้องดูปฏิทินทางดาราศาสตร์ว่าวันดังกล่าว ดาวจันทร์อยู่ไกลที่สุดหรือไม่
Horizon vs. Meridian
เHorizon หรือเส้นขอบฟ้า เป็นการแบ่งท้องฟ้าออกเป็น 2 ฟาก
Meridian หรือเส้นเมอริเดียน คือเส้นสมมติที่แบ่งทิศเหนือใต้เมื่อตัดกับระนาบสุริยวิถี จะทำให้เห็นจุดสูงสุดของท้องฟ้าหรือ Midheaven (MC) และจุดตรงข้ามที่ต่ำสุดของท้องฟ้าหรือ Imum Coeli (IC)
นักโหราศาสตร์มือใหม่มักสับสน เพราะคิดว่าขอบฟ้าคือจุดขึ้น (Rising = Highest) ซึ่งแท้จริงแล้วทั้งสองมีความแตกต่าง
Sun Ecliptic vs. Moon Ecliptic
Sun Ecliptic หรือ Sun’s Path คือระนาบสุริยวิถี ซึ่งเป็นระนาบที่โลกโคจรรอบดวงอาทิตย์ ทำให้ทราบตำแหน่งของดาวต่าง ๆ ในแต่ละราศี เมื่อโลกหมุนรอบดวงอาทิตย์ในแต่ละปี
Moon Ecliptic คือมุมหรือพิกัดของดวงจันทร์เมื่อเทียบกับระนาบสุริยวิถี เรียกว่าระนาบสุริยวิถีของดาวจันทร์ บวกกับวงโคจรของดาวจันทร์ที่เอียงประมาณ 5° ทำให้ดวงจันทร์ไม่โคจรอยู่บนเส้น Ecliptic เป๊ะ ๆ ตลอดเวลา ซึ่ง Moon Ecliptic เป็นส่วนสำคัญในการแบ่งนักษัตรต่าง ๆ ตามตำแหน่งของดาวจันทร์บนระนาบ และการหาจุดตัดของ Moon & Sun Ecliptics หรือ Nodes นั่นเอง
Ecliptic Plane vs. Celestial Equator
Ecliptic Plane ระนาบสุริยวิถี คือระนาบวงโคจรของโลกรอบดวงอาทิตย์ คือโลกที่เอียง 23° กว่า หมุนรอบดวงอาทิตย์นั่นเอง
Celestial Equator คือระนาบศูนย์สูตรฟ้าตามการเอียงของโลกที่ 23° กว่า คือการที่โลกหมุนรอบตัวเองนั่นเอง
ทั้งสองมีประโยชน์ต่อดาราศาสตร์และโหราศาสตร์ ดูเหมือนคล้ายกัน แต่ใช้ในการคำนวณระบบต่างกันออกไป
Right Ascension vs. Earth Longitude
Right Ascension (RA) เป็นเส้นมุมแนวตั้ง วัดตามเส้นศูนย์สูตรฟ้า (Celestial Equator) จากจุดเริ่มต้นของฤดูใบไม้ผลิ มีหน่วยเป็นเวลา โดย 24 ชั่วโมง = 360° เพราะฉะนั้น 1 ชั่วโมง ≈ 15° ใช้ระบุตำแหน่งดาวและวัตถุบนท้องฟ้า
Earth Longitude หรือเส้นลองลิจูดของโลก ไม่เหมือนกับ RA เนื่องจากวัดบนพื้นโลก จากเส้น Prime Meridian (Greenwich, UK) มีหน่วยเป็นองศา ตั้งแต่ 0°–180° ตะวันออก และ ตะวันตก ใช้วัดพิกัดตำแหน่งบนโลก
Astrocartography ใช้ RA และ Declination คำนวณว่า ณ เวลานั้น ตำแหน่งดาวอยู่ตรงทิศไหนของโลก แล้วแปลงเป็นพิกัดบนโลก
Declination vs. Earth Latitude
Declination เป็นเส้นมุมแนวนอน วัดตามเส้นศูนย์สูตรฟ้า (Celestial Equator) เพื่อบอกว่า ดาวอยู่เหนือหรือใต้วงศูนย์สูตรฟ้า 23°27', -23°27' (แกนโลกเอียง) ไปเท่าไร
Earth Latitude หรือเส้นละลิจูดของโลก ไม่เหมือนกับ Declination เนื่องจาก วัดจากเส้นศูนย์สูตรโลก 0° ถึง 90°, -90° ใช้บอกพิกัดตำแหน่งบนโลก
Altitude vs. Azimuth
Altitude คือความสูงของดาว (ก้มเงย) โดยการวัดมุมจากขอบฟ้า (horizon) ขึ้นไปสู่ดาว เพื่อทราบว่าดาวอยู่สูงแค่ไหนบนท้องฟ้า เช่น ถ้าดาวอยู่บนขอบฟ้า Altitude จะเท่ากับ 0° ถ้าอยู่เหนือศีรษะ หรือ 90° เรียกว่า Zenith ถ้าอยู่ใต้ขอบฟ้า Altitude จะมีค่าติดลบ
Azimuth คือทิศทางบนพื้นโลกเดินตามเข็มนาฬิกา (หมุนรอบตัวเรา) โดยทิศเหนือคือ 0° ทิศตะวันออก 90° ทิศใต้ 180° เป็นต้น
ทั้งสองเป็นส่วนสำคัญของระบบ Horizon Coordinate System ซึ่งใช้สำหรับการคำนวณ Local Space Chart
Zenith & Nadir vs. MC & IC
หลายคนสับสนคำเหล่านี้ แต่จริงแล้วแตกต่างกันชัดเจน
Zenith/Nadir คือจุดตรงเหนือศรีษะและใต้เท้า ของผู้สังเกต ใช้ในระบบ Horizon Coordinate System
MC/IC คือจุดสูงสุดและต่ำสุดของท้องฟ้า ของจุดบน Ecliptic ที่ตัดกับ Meridian ใช้ในระบบ Ecliptic Coordiate System
แต่บางครั้ง Zenith & MC อาจอยู่ใกล้กัน โดยเฉพาะที่ละติจูดต่ำใกล้เคียงเส้นศูนย์สูตร (0–20°) ถ้าอยู่ใกล้ขั้วโลก Zenith กับ MC อาจห่างกันมาก เพราะโลกเอียงถึง 23° กว่า ๆ